Doğadaki kaynaklardan elde edilebilen, kendini sıksık yenileyen kaynaklara, yenilenebilir enerji kaynakları adı verilir. Bunların en mühimleri güneş, yel ve su enerjileridir. Bu yazımızda yenilenebilir enerji kaynakları ve kullanım alanları ile ilgili kapsamlı bilgiye ulaşabilirsiniz.

Yenilenebilir, yani bittiğinde yeri yeniden dolabilecek olan enerji kaynakları yenilenebilir enerji kaynağı olarak ifade edilmektedir. Aynı vakitte tükenmeyen kaynak kalitesinde bulunduğu gibi, bitmek bilmeyen enerjileri ile diğer enerji kaynaklarının da üretilmelerinde mühim bir paya sahiptirler.

Su, güneş ve yel gibi enerjiler, yenilenebilir enerjiye en güzel misaller arasındadır. Yenilenebilir enerjilerin natural birer kaynak olması, tabiatnın insanlara en mühim armağanlarından biridir. Günümüzde tükenmesi olası olan diğer kaynakların olumsuz etraf faktörlerinden büyük ölçüde etkilenmiş olmaları, yenilenebilir enerji kaynaklarına verdiği değerin daha da yükselmesine namacıyla olmuştur.

Ekonomik açıdan yükselişte olan fazlası ülke, evvelceliği yenilenebilir kaynaklarına vermekte ve ekonomik açıdan dış ülkelere daha az bağlı bir yönetime sahip olmaktadırlar. Okyanus enerjisi, jeotermal enerji, biyo-kütle enerjisi ve hidroelektrik enerji diğer yenilenebilir enerjiler arasında yer almaktadır.

Yenilenebilir Enerji Tanımı Nedir?

Enerjisini tabiatta belirleme edilen tükenmez kaynaklardan alan yenilenebilir enerjinin en mühim örneği güneştir. Doğadaki kaynaklardan, sürekli olarak elde edilebilen enerji türlerine, yenilenebilir enerji denir.

Sürekliliği yardımıyla enerji kaynaklarının bir yenisinin insanlığın hizmetine sunulmasına namacıyla olan kaynakların hepsi yenilenebilir enerji olarak adlandırılmaktadır. Günümüzde güneş enerjisi yardımıyla elde edilen pek çok enerji kaynağı, güneşin sahip olunan enerjisini tüketmeden kendisine düşen payı elde ettiği amacıyla, güneş dünya amacıyla en kıymetli yenilenebilir enerji kaynağıdır.

Yenilenebilir enerji kaynakları amacıyla tamamiyle tabiat arkadaşı olduklarını söylemek doğru bir ifade olacaktır. Bunlar üretim sırasında karbondioksit salınımını diğer enerji kaynaklarına kıyasla çok daha düşük civarda yaparlar. Doğal gaz, fosil yakıtları, kömür ve petrol gibi kaynaklarla karşılaştırıldığında etrafa verdikleri zarar çok daha düşük civardadir.

Yenilenebilir Enerji Kaynakları Nelerdir?

Yenilenebilir enerjinin ne bulunduğunu anlattıktan sonra gelelim yenilenebilir enerji kaynaklarının neler bulunduğunu. Başlıca yenilenebilir enerji kaynakları; güneş enerjisi, yel enerjisi, hidroelektrik enerji, jeotermal enerji, hidrojen enerjisi, biyokütle enerjisi ve okyanus enerjisidir.
Güneş Enerjisi

Yenilenebilir enerji denince akla ilk gelen güneş enerjisidir. Sonsuz ve etraf amacıyla zarar vermeyen olması, pek çok alandaki enerji lüzumsinimi amacıyla güneş enerjisinden faydalanmayı sağlamaktadır.

Yapılan bilimsel incelemeler güneşteki hidrojen yakıtının tükenme ömrünün aşağı yukarı 5 milyar sene bulunduğunu meydana koymaktadır. Bu amaçla güneş insanlık ve canlılar amacıyla nerdeyse tükenmek bilmeyen bir enerji kaynağıdır.

Tüm dünyada en çok tercih edilen enerji kaynağı olan Güneş bu sayede ülkelerin enerjide dışa bağımlı olmasını daha az düzeye indirmektedir. Şöyle bir düşünecek olursak ne petrol ne de natural gaz gibi diğer ülkelerden satın alınmasına lüzum kalmaz. Ne boru hattına ne de gemilerle, tankerlerle taşınmasına lüzumsinim vardır.

Rüzgar Enerjisi

Güneş enerjisinden aldığı güçle yeni bir yenilenebilir enerji kaynağı kalitesi kazanan yel enerjisi de yelın esme kuvvetine bağlı olarak elde edilen enerjinin elektrik enerjisine dönüşmesini sağlamaktadır.

Yeryüzünün değişik şekilde soğuyup ısınması ile meydana çıkan kuvvetler hava faaliyetlerini oluşturmaktadır. Meydana gelen hava kütlesi çok çok ısınırsa atmosferin yukarısına doğru yükselir ve aynı hacimdeki soğuk hava kütlesi ile karşılaşır.

Meydana gelen hava kütlesinin yer değiştirmesi neticesi ise yel meydana gelir. Rüzgar çin hava akımının sahip bulunduğu hareket enerjisi tarifini yapabiliriz.

Rüzgar, enerjisini güneşten almaktadır. İlk olarak kullanılma süreyi milattan evvelce 2800 senelarına rastlamaktadır. Rüzgar enerjisinin ilk olarak Babil Kralı Hammurabi döneminde kullanıldığı oluşturulan incelemeler neticesi belirleme edilmiştir.

Günümüzde de en çok tercih edilen kullanım şekillerinden biri olan yeldeğirmenlerinde ise ilk olarak İskenderiye döneminde kullanıldığı bilinmektedir. Çok eski vakitlerden bu yana tarım pazarında süratar çalıştırmak, su pompalamak, yeldeğirmenlerinde, tarımsal ürünleri öğütmek gibi detaylı hedefler amacıyla kullanıldığı bilinmektedir.

Teknolojinin gelişmediği vakitlerde bile çok çoksıyla faydalanılan yeldan, bubugünümüzde yel türbinleri aracılığı ile elektrik enerjisi üretilmektedir.
Hidroelektrik Enerji

Hidroelektrik enerji ise baraj ve nehirlere kurulan sistemin, suda belirleme edilen enerjiyi elektrik enerjisine dönüştürmesini sağlar. Suyun akışını süratlandıran yüksek su kaynakları hidroelektrik enerji kaynağı amacıyla en cazip olan yerlerdir.

Hidroelektrik santralleri (HES), akan suyun kuvvetinü elektriğe çevirirler. Oluşan enerji sayısını ise suyun akışındaki sürat belirlemektedir Santral amacıyladeki pervane gibi kolları olan türbinlerden elektrik üretimi yapılır. Türbinler jeneratörlere bağlıdır ve mekanik enerjiyi elektrik enerjisine dönüştürürler.

Günümüzde en çok tercih edilen yenilenebilir enerji kaynaklarından birisi hidroelektrik enerjidir. Kısaca özelliklerinden bahsedecek olursak; sera gazı emisyonu yapmazlar, bu amaçla etrafa zarar vermezler. Kırsal kesimlerde tarımsal alanları sulama hedefiyle kullanılır. Bu sayede sosyal yapıyı canlandırır ve ekonomiye katkı sağlar.

Jeotermal Enerji

Yer altında belirleme edilen magma tabakasındaki suların buhar ve sıcak su şeklinde yeryüzüne çıkması, jeotermal enerji ile bu sıcak su ve buharın detaylı enerjilere çevrilmesine imkan sağlamaktadır.

Çevre amacıyla lüzumtiğince faydalı ve zararı olmayan bir enerji kaynağı olmasının yanısıra maliyeti de son derece düşük bir enerjidir.

Bu enerji türünün kaynağı sıcak kayalar, su ve buhardır.  Jeotermal kaynakların üç mühim bileşeni bulunmaktadır. Bunlar; ısı kaynağı, ısıyıı yer altından yüzeye taşıyan akışkanlık ve suyun dolaşımını gerçekleştiren kayaç geçirgenliğidir.

Bu tür kaynaklar tükenmez, güvenilirdir, ucuzdur, etraf arkadaşıdır ve yerli bir enerji kaynağı bulunduğu amacıyla de mühim bir yere sahiptir

Hidrojen Enerjisi

Bazı hava taşıtlarında, petrolün rafine edilmesinde, metalurji ve besin pazarında hidrojen enerjisinden faydalanılmaktadır. Hidrojenin yanabilme özelliği ilk olarak 1700'lü senelerde keşfedilmiştir.

Yakıt olarak ilk tüketimi ise 1956 senesine denk gelmektedir. Uçaklarda yakıt olarak sarfedilen hidrojen enerjisi daha sonra detaylı motor teknolojilerinde de kullanılmaya başlanmıştır. Günümüzde tıpkı benzin ve natural gaz gibi yakılabilen hidrojen enerjisi, pil endüstrinde, samimi yanmalı motorların geliştirilmesinde ve elektrik enerjisi üretiminde kullanılmaktadır.

Biyokütle Enerjisi

Bu yenilenebilir enerji türünde kaynak, tabiatta fosilleşmiş durumda belirleme edilen hayvan ve bitki atıklarıdır. Hayvan atıklarından biyogaz, bitki atıklarından ise biyodizel üretimi yapılmaktadır.
Okyanus Enerjisi (Hidrolik Güç)

Okyanus enerjisine suyun kuvveti ya da hidrolik güç adı da verilir. Bu enerji türü çok eski tarihlerden bu yana su değirmenlerini çalıştırmak, tarım alanlarını sulamak, saniyesel makineleri çalıştırmak ve hidroelektrik santrallerinde elektrik üretimi gerçekleştirme amacıyla kullanılmaktadır.

Yenilenebilir Enerji Kaynaklarının Kullanım Alanları Nelerdir?

Yenilenebilir enerji kaynakları çok sayıda olup, özelliklerine göre kullanım alanları da değişiklik gösteren enerjilerdir. Yenilenebilir enerji kaynaklarının en muhimi olan güneş, alında pek çok enerji kaynağının da esasını meydana getiren natural bir kaynaktır.

Rüzgar, güneş, jeotermal gibi enerji kaynakları, insanlığın hizmetinde fazlası alanda kullanılmaktadır. Barajlardan elektrik üretiminde, endüstri tesislerinin çalışmasında, aydınlatmada, hayvan bitki atıklarının değerlendirilmesi gibi fazlası alanda kullanılmaktadır.

Yenilenebilir enerji kaynaklarının pek fazlası bubugünümüzde belli bir maliyet ve iş kuvveti lüzumtiren enerji kaynakları olsa da, insanlık amacıyla lüzumen elektrik üretimi amacıyla sayısız olması lüzumen kaynaklardır.

Türkiye’de Kullanılan Yenilenebilir Enerji Kaynakları Nelerdir?

Yenilenebilir enerji kaynakları ile ekonomik ve pek çok açıdan ilerlemiş ülkeler arasında mühim bir yere sahip olan Türkiye, güneş ve su enerjileri olmak üzere, nerdeyse yenilenebilir enerjilerin tamamından faydalanan bir ülke özelliğindedir.

Rüzgar enerjisi ve jeotermal enerjiler ülkemizde en çok fayda sağlanan enerji kaynakları arasındadır. Ülkemizde çok sayıda barajın olması, hidroelektrik enerjisinden yüksek oranda fayda sağlamaya namacıyla olmaktadır.